Pieter van Langen

Hoe doelstellingen te bepalen in 3 simpele stappen

Hoe doelstellingen te bepalen in 3 simpele stappen

Zeven soorten kennis of vaardigheden zijn relevant voor het ontwerpen. Dit artikel legt uit hoe doelstellingen te bepalen voor de ontwikkeling van specifieke vaardigheden voor ontwerp. Gerichte ontwikkeling verhoogt de waarde, impact en prestaties van ontwerpwerk.

Stappen in het bepalen van doelstellingen

Je weet of vermoed welke vaardigheden cruciaal zijn voor leidend ontwerpwerk. De vraag is nu hoe doelstellingen te bepalen voor de ontwikkeling van deze vaardigheden. Dit kun je doen in 3 stappen.

looks_one

Belang

Definieer de betekenis van een specifieke vaardigheid.

looks_two

Richting

Definieer een koers voor het ontwikkelen van een specifieke vaardigheid.

looks_3

Prioriteit

Definieer de urgentie van het ontwikkelen van een specifieke vaardigheid.

Belang

Valuable

Waardevol

Deze vaardigheid is noodzakelijk of nuttig voor voor het benutten van kansen en het afweren van bedreigingen (ja/nee).

Rare

Zeldzaam

Deze vaardigheid is nauwelijks aanwezig in de markt (ja/nee).

Inimitable

Niet te imiteren

Deze vaardigheid is moeilijk te kopiëren of te vervangen (ja/nee).

Organized

Georganiseerd

Deze vaardigheid is beschikbaar wanneer en waar nodig in de organisatie (ja/nee).

Richting

call_split

Heroverwegen waarde

Als deze vaardigheid niet (meer) waardevol is.

play_for_work

Integreren waarde

Als deze vaardigheid waardevol maar niet zeldzaam is.

call_merge

Verhogen waarde

Als deze vaardigheid waardevol en zeldzaam is maar ook te imiteren is.

sync

Exploiteren waarde

Als deze vaardigheid waardevol, zeldzaam en niet te imiteren is maar niet georganiseerd is.

update

Onderhouden waarde

Als deze vaardigheid waardevol, zeldzaam, niet te imiteren en georganiseerd is.

Prioriteit

priority_high

Doen

Als het ontwikkelen van deze vaardigheid belangrijk en urgent voor je is.

watch_later

Plannen

Als het ontwikkelen van deze vaardigheid belangrijk maar minder urgent voor je is.

send

Delegeren

Als het ontwikkelen van deze kennis urgent maar minder belangrijk voor je is.

not_interested

Elimineren

Als het ontwikkelen van deze kennis minder belangrijk en minder urgent voor je is.

Posted by Pieter van Langen in Handboek
Tunnelontwerp

Tunnelontwerp

Voorbereiding

room_service

Service

description

Situatie

Ontwerpers van zeven verschillende disciplines maken deel­ontwerpen. Regelmatig stemmen ze als team hun deel­ontwerpen op elkaar af om een integraal ontwerp te vormen. Wanneer ze conflicten hiertussen ontdekken lossen ze die op door hun deel­ontwerpen te wijzigen.

gps_fixed

Ambitie

Krachtige verhoging van prestaties. In minder tijd ontdekken ontwerpers conflicten tussen hun deel­ontwerpen en lossen ze deze op.

add_shopping_cart

Mogelijkheden

Systeem. Verbetering van het ontwerp­proces.

Beoordeling

border_all

Visie

Krachtige verhoging van prestaties. Voorkomen van ontwerpconflicten is beter dan genezen.

help_outline

Issue

Hoe kunnen ontwerpers bij het maken van deel­ontwerpen conflicten hiertussen vermijden?

sync_problem

Oorzaak

Systeem. Tijdens het maken van deelontwerpen weten ontwerpers van verschillende disciplines niet wat de ander aan het doen is. Prognose:

  • Ongunstig zonder interventie.
  • Gunstig na een interventie.

Advies

lightbulb_outline

Idee

Systeem. Ontwerpers delen ontwerpobjecten, objectrelaties en modellen met elkaar wanneer ze deze creëren en bijwerken.

play_circle_outline

Plan

Stap 1. Definieer een ontologie van tunnelontwerp: laat een kennis­technoloog ontwerpers interviewen om meta-kennis te achterhalen over ontwerpobjecten, objectrelaties en modellen die samen een integraal ontwerp vormen.

Stap 2. Creëer een (digitale) tunnelontwerp-repository.

Stap 3. Creëer een meta-model van tunnelontwerp: laat een kennis­technoloog de gedefinieerde ontologie representeren in de repository.

Stap 4. Train ontwerpers in het ontwerpen met gebruik van een repository.

Stap 5. Start de volgende doorlopende activiteiten:

  • Ontwerpen met gebruik van een repository.
  • Beheren en onderhouden van:
    • De ontologie.
    • Het ontwerpproces.
    • De repository.
Posted by Pieter van Langen in Onderzoek
Fabrieksherontwerp

Fabrieksherontwerp

Verzoek

room_service

Ontwerp­service

Ontwerp voor revamping (d.w.z. renovatie of uitbreiding) van een fabriek

description

Situatie

De hoofd­ontwerper is een van de weinigen die conceptueel ontwerp in revamping beheerst. Het duurt lang om ontwerpers te leren hoe ze deze fase kunnen uitvoeren. Inhuren is geen optie omdat de benodigde expertise naar wordt gedacht grotendeels uniek is.

gps_fixed

Ambitie

Snelle verhoging van prestaties. Het sleutelpersoon-risico van conceptueel ontwerp in revamping wordt als volgt verkleind:

  • Meer ontwerpers beheersen deze fase.
  • Het inwerken van ontwerpers in deze fase gaat sneller.
add_shopping_cart

Mogelijkheden

Strategie. Het ontdekken en delen van hoe conceptueel ontwerp in revamping te besturen en te organiseren.

Systeem. Het ontdekken en delen van hoe conceptueel ontwerp in revamping uit te voeren.

Sleutelvermogens. Het ontdekken van de talenten van de hoofdontwerper voor conceptueel ontwerp in revamping en het aantrekken van ontwerpers met deze talenten.

Beoordeling

border_all

Visie

Snelle verhoging van prestaties. Focus op de vaardigheden van de hoofdontwerper waarover slechts hij en weinig tot geen andere ontwerpers beschikken.

help_outline

Issue

Hoe kunnen meer ontwerpers in kortere tijd conceptueel ontwerp in revamping de baas worden?

sync_problem

Oorzaak

Strategie. Ontwerpers moeten de vereiste inspanning van conceptueel ontwerp in revamping schatten. Alleen de hoofd­ontwerper beschikt over deze impliciete vaardigheid. Prognose:

  • Ongunstig zonder interventie.
  • Gunstig na een interventie.
sync_problem

Oorzaak

Systeem. Ontwerpers moeten de procesgang van conceptueel ontwerp in revamping bepalen. Alleen de hoofd­ontwerper beschikt over deze impliciete vaardigheid. Prognose:

  • Ongunstig zonder interventie.
  • Gunstig na een interventie.
sync_problem

Oorzaak

Systeem. Ontwerpers moeten modelleer­hulp­middelen benutten voor conceptueel ontwerp in revamping. Alleen de hoofd­ontwerper beschikt over deze expliciete vaardigheid. Prognose:

  • Ongunstig zonder interventie.
  • Gunstig na een interventie.
sync_problem

Oorzaak

Sleutelvermogens. Ontwerpers moeten klantkenmerken in­schatten. Alleen de hoofd­ontwerper beschikt over deze expliciete vaardigheid. Prognose:

  • Ongunstig zonder interventie.
  • Gunstig na een interventie.
sync_problem

Oorzaak

Sleutelvermogens. Ontwerpers moeten commercieel inzicht tonen. Niet elke ontwerper beschikt over deze stilzwijgende, aangeboren vaardigheid. Prognose:

  • Ongunstig zonder interventie.
  • Gereserveerd na een interventie.

Advies

lightbulb_outline

Idee

Sleutelvermogens. Stel ontwerpers aan die commercieel inzicht tonen.

play_circle_outline

Plan

Werf en selecteer ontwerpers die commercieel inzicht tonen: laat in sollicitatie­gesprekken de manager commercieel inzicht als selectie­criterium hanteren.

lightbulb_outline

Idee

Strategie, systeem en sleutelvermogens. Leer ontwerpers met commercieel inzicht hoe conceptueel ontwerp in revamping te besturen, te organiseren en uit te voeren.

play_circle_outline

Plan

Stap 1. Definieer hoe conceptueel ontwerp in revamping te besturen, te organiseren en uit te voeren door een kennis­technoloog de hoofdontwerper te laten interviewen om kennis te achterhalen over hoe:

  • De vereiste inspanning te schatten.
  • De procesgang te bepalen.
  • Modelleerhulpmiddelen te benutten.
  • Klantkenmerken in te schatten.

Stap 2. Leer ontwerpers met commercieel inzicht hoe conceptueel ontwerp in revamping te besturen, te organiseren en uit te voeren door de hoofd­ontwerper hen te laten trainen. Gebruik als trainings­materiaal de documentatie over hoe:

  • De vereiste inspanning te schatten.
  • De proces­gang te bepalen.
  • Modelleer­hulp­middelen te benutten.
  • Klant­kenmerken in te schatten.
Posted by Pieter van Langen in Praktijk
Vliegtuigontwerp

Vliegtuigontwerp

Voorbereiding

room_service

Ontwerp­service

Ontwerp van een serievliegtuig.

description

Situatie

Junior-ontwerpers worstelen met het ontwerpen van een nieuw lid van een serie vliegtuigen. De voortgang vertraagt wanneer er geen senior-ontwerpers zijn die over hun schouders meekijken of met ze sparren.

gps_fixed

Ambitie

Krachtige verhoging van prestaties. Junior-ontwerpers ontwerpen een nieuw lid van een serie vliegtuigen sneller. (Noot: hoeveel meer is niet gespecificeerd.)

add_shopping_cart

Mogelijkheden

Systeem. Verbetering van het ontwerpproces zoals uitgevoerd door junior-ontwerpers.

Beoordeling

border_all

Visie

Krachtige verhoging van prestaties. Wijsheid komt met ervaring.

help_outline

Issue

Wat kunnen junior-ontwerpers leren van senior-ontwerpers om een nieuw lid van een serie vliegtuigen te ontwerpen?

sync_problem

Oorzaak

Systeem. Senior-ontwerpers maken gebruik van de ontwerp­rationale van eerdere vliegtuigen uit dezelfde serie. Junior-ontwerpers hebben deze impliciete vaardigheid niet. Prognose:

  • Ongunstig zonder interventie.
  • Gunstig na een interventie.

Advies

lightbulb_outline

Idee

Systeem. Leer junior-ontwerpers hoe gebruik te maken van de ontwerp­rationale van eerdere vliegtuigen uit dezelfde serie.

play_circle_outline

Plan

Stap 1. Definieer hoe gebruik te maken van de ontwerp­rationale van eerdere vliegtuigen uit dezelfde serie: laat een kennis­technoloog senior-ontwerpers interviewen om kennis te achterhalen over de werkwijze voor het achterhalen, hergebruiken, herzien en behouden van ontwerprationale.

Stap 2. Draag kennis over hoe gebruik te maken van de ontwerp­rationale van eerdere vliegtuigen uit dezelfde serie: laat senior-ontwerpers junior-ontwerpers trainen in de werkwijze.

Achter­grond­onder­zoek

Frances Brazier, Pieter van Langen en Jan Treur (1997). A compositional approach to modelling design rationale. AIEDAM 11, 125-139.

Posted by Pieter van Langen in Onderzoek
7 Soorten ontwerpkennis om ontwerpwerk tot een goed einde te brengen

7 Soorten ontwerpkennis om ontwerpwerk tot een goed einde te brengen

Ontwerpers ontwikkelen voortdurend kennis met klanten, opdracht­gevers, gebruikers, collega-ontwerpers, partners en andere belang­hebbenden. Zij vergaren, creëren en delen kennis van verschillende soorten. Dit artikel legt uit welke soorten ontwerpkennis bestaan die een team nodig heeft om ontwerpwerk tot een goed einde te brengen.

soorten ontwerpkennis

Je kunt de volgende soorten ontwerpkennis en hun onderlinge relaties onderscheiden (zie figuur):

  • Strategie: het plan om ontwerpdoelen te bereiken.
  • Structuur: de wijze van organiseren van ontwerpwerk.
  • Systemen: de processen en procedures voor ontwerp.
  • Stijl: de wijze waarop ontwerpers het ontwerpen aanpakken.
  • Specialismen: specialisatiegebieden van ontwerpers.
  • Sleutelvermogens: talenten en kundes van ontwerpers.
  • Samenbindende waarden: geaccepteerde waarden, normen en standaarden voor het ontwerpen.
Soorten ontwerpkennis en hun onderlinge relaties

Deze zeven soorten komen vrijwel overeen met de zeven interne factoren uit het McKinsey 7S-model. Er zijn andere uitgangspunten denkbaar, maar het McKinsey 7S-model is in de praktijk goed toepasbaar. Verder kennen veel managers dit model. Voor een korte introductie van dit model, zie bijvoorbeeld Strategic Management Insight of Investopedia.

In de praktijk kan het lastig zijn de soorten Systemen en Stijl te onderscheiden. Een ontwerp­team bijvoorbeeld zal stijl waarschijnlijk definiëren als de processen en procedures die de teamleden hebben afgesproken te volgen. In zulke gevallen kun je de twee soorten gemaks­halve combineren in één soort, Systeem.

Raamwerk

De zeven soorten ontwerpkennis en hun onderlinge relaties vormen een raamwerk. Het geeft structuur aan het analyseren van een ontwerppraktijk en het ontwikkelen van ontwerpkennis. Op basis van dit raamwerk kunnen de volgende conclusies worden getrokken:

  • Voor ontwerp zijn meerdere soorten kennis van belang.
  • Deze soorten kennis hebben onder­linge verbanden en afhankelijk­heden.
  • Het kan nodig zijn om verschillende soorten kennis tegelijkertijd te ontwikkelen.
Posted by Pieter van Langen in Handboek
Lid van Ooa

Lid van Ooa

In november 2019 werd Pieter van Langen (oprichter en eigenaar van Design Impulse) lid van Ooa, de Orde van Organisatie­kundigen en -adviseurs. Ooa is ’s werelds oudste beroeps­vereniging voor adviseurs. Door dit lidmaatschap wil Design Impulse uitdrukken dat onze klanten altijd mogen rekenen op deskundig, professioneel en uitdagend advies.

Ooa fungeert als een kennisplatform voor leden, dat kennisuitwisseling tussen adviseurs en andere professionals organiseert. In 1989 heeft Ooa zich aangesloten bij de International Council of Management Consultancy Institutes (ICMCI). Zie de website van de Ooa voor meer informatie.

Posted by Pieter van Langen in Nieuws
Design Impulse is gestart

Design Impulse is gestart

Organisaties moeten aansluiten, bijblijven en voorop komen om te kunnen overleven en gedijen in een veranderende wereld. Degene die hierin slagen zijn nieuwsgierig, creatief en toegewijd aan verandering. En vaker wel dan niet drijft ontwerp deze onder­nemingen, bedrijven en instellingen aan.

Zelfstandig management­advies­bureau Design Impulse is gestart designleiders te helpen om de waarde, impact en prestaties van ontwerpwerk te verhogen. Zoek je naar een formidabel resultaat? Neem contact op.

Posted by Pieter van Langen in Nieuws